Jaren geleden knipte ik een berichtje over een interessant boek uit de Ramsjrubriek van NRC. Pas onlangs kreeg ik het te pakken: Koffie, kaffer en katoen: Arabische leenwoorden in het Nederlands. Een boekje van Marlies Philippa over de grote en vaak onverwachte invloeden van het Arabisch op onze taal. Hele gewone woorden als koffie, spinazie, alcohol, admiraal, albatros, cheque, soda, sinaasappel. Allemaal vanuit het Arabisch in de Europese talen opgenomen. De belangrijkste bron van die invloed was Islamitisch Spanje. Al-Andalus is de fraaie en mystieke naam van het rijke kalifaat in Zuid-Spanje, dat ons zoveel schatten bracht in kennis, kunst, architectuur enzovoort.
Gamaschen is ook zo'n prachtig woord. Voor dit boekje nooit de betekenis geweten, maar het heeft zo'n geheimzinnige klank. Van oorsprong waren gamaschen een soort overschoen om kousen te beschermen. deze waren van leer gemaakt.Via het Frans en Provencaals leenden we dit woord van het Spaanse guadameci (een zachte leersoort). Dit was weer overgenomen van het Arabische (djild) ghadamisi- leer uit de stad Gadames in Libië. Gamaschen werden veel gedragen tot de 17e eeuw. Later raakte het woord in onbruik, tot het via het Duits terugkeerde toen berg- en sneeuwsport opkwamen. En nu draag je ze om je berg- of wandelschoenen te beschermen tegen regen of sneeuw.